ReadyPlanet.com
dot dot
bulletจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
bulletมหาวิทยาลัยบูรพา
bulletสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)
bulletสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา
bulletสมาคมระบบขนส่งและและจราจรอัจฉริยะไทย
bulletสมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์
bulletสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.)
bulletTransportation Research Board (TRB)
bulletGTZ: Sustainable Urban Transport Projects
bulletTransportation Research Laboratory Chulalongkorn University Alumni
bulletชมรมจักรยานเพื่อสุขภาพแห่งประเทศไทย (Thailand Cycling Club, TCC)
bulletภิกษุณี--Buddhistnun.net
bulletHobby Delivery
bulletQuilts Hut




บทนำ

 

การขนส่ง (Transportation)

การขนส่งเป็นเครื่องมือหรือกิจกรรมที่มนุษย์ใช้เพื่อการไปมาหาสู่กันในชุมชน การขนส่งจึงเป็นเสมือนสิ่งที่เชื่อมโยงทุกหน่วยย่อยของชุมชนเข้าด้วยกัน ไม่ว่าจะเป็นชุมชนเล็กหรือชุมชนขนาดใหญ่ ส่วนมาก ในชีวิตประจำวันของทุกๆ คน ต้องมีกิจกรรมการเดินทาง มากบ้างน้อยบ้างตามแต่ภาระหน้าที่และบทบาทการดำเนินชีวิตของแต่ละคน ด้วยเหตุนี้ การขนส่งจึงเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวันของทุกคน โดยที่เราอาจจะไม่รู้ตัวด้วยซ้ำ ทั้งนี้เนื่องจากความเคยชินที่เราต้องเดินทางอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน

โดยหลักการแล้ว การขนส่งก็คือการบริหารจัดการ "ความต้องการเดินทาง (Travel demand)" ให้เหมาะสมกับ "องค์ประกอบรองรับการเดินทาง (Transport supply) ตัวอย่างความต้องการเดินทาง อาทิ ความต้องการใช้ถนน ความต้องการใช้บริการรถโดยสารประทำทาง เป็นต้น สำหรับองค์ประกอบรองรับการเดินทาง ก็ได้แก่สาธารณูปโภคการขนส่ง (Transport facilities) และโครงสร้างพื้นฐานการขนส่ง (Transport infrastructures) ต่างๆ อาทิ ถนน รางรถไฟ รถประจำทาง เป็นต้น

ปัญหาส่วนใหญ่ที่เกิดขึ้นในเรื่องของการขนส่ง ก็คือ ความต้องการเดินทาง หรือความต้องการใช้ระบบขนส่งประเภทต่างๆ นั้น มากกว่าองค์ประกอบรองรับการเดินทางที่จะให้บริการได้ จึงเกิดปัญหาด้านการขนส่งตามมา ไม่ว่าจะเป็น การจราจรติดขัด รถโดยสารประจำทางไม่เพียงพอกับความต้องการ การที่ต้องรอรถประจำทางเป็นเวลานาน เป็นต้น เราจึงจำเป็นต้องมีเครื่องมือที่นำมาใช้แก้ปัญหาดังกล่าว โดยเครื่องมือที่ว่านี้ก็คือสาขาวิชาหลักๆ ที่เกี่ยวข้องกับการขนส่งนั่นเอง ซึ่งได้แก่ วิศวกรรมขนส่ง  วิศวกรรมจราจร  และวิศวกรรมการทาง 

วิศวกรรมขนส่ง (Transportation Engineering)

วิศวกรรมขนส่ง คือ การประยุกต์ศาสตร์หลายสาขาเข้าด้วยกันเพื่อศึกษา วิจัย พัฒนา และปรับปรุงเกี่ยวกับการขนส่ง สาเหตุที่ต้องประยุกต์ศาสตร์จากหลายสาขาเข้ามาก็เนื่องจากปัจจุบัน ปัญหาด้านการขนส่งนั้น ไม่สามารถที่จะแก้ไขได้โดยใช้ศาสตร์ด้านใดด้านหนึ่งได้อีกต่อไป เพราะปัญหาด้านการขนส่งในปัจจุบันนั้นซับซ้อนมากจนเกินกว่าที่จะแก้ไขได้โดยใช้องค์ความรู้เพียงด้านเดียว สาขาที่นำมาประยุกต์ ได้แก่ วิศวกรรมศาสตร์ ภูมิศาสตร์ วิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์ สังคมวิทยา จิตวิทยา พฤติกรรมศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ สถิติประยุกต์ เป็นต้น

 วิศวกรรมจราจร (Trffic Engineering)

วิศวกรรมจราจร คือ การนำหลักการของวิศวกรรมขนส่งมาประยุกต์ในการบริหารจัดการการเคลื่อนที่ของกระแสจราจร (Traffic stream) ให้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัยสูงสุด การดำเนินงานด้านวิศวกรรมจราจร จะเกี่ยวข้องกับการศึกษาลักษณะของกระแสจรารจร การออกแบบเพื่อควบคุมการเคลื่อนที่ของกระแสจราจร และการจัดการการจราจร โดยใช้เครื่องมือต่างๆ อาทิ แบบจำลองทางคณิตศาสตร์ด้านการจราจร (Traffic simulations) การวิเคราะห์ด้วยหลักการทางสถิติประยุกต์ และการนำเทคโนโลยีที่ทันสมัยของระบบขนส่งอัจฉริยะ (Intelligent Transportation Systems, ITS) มาประยุกต์ใช้

 วิศวกรรมการทาง(Highway Engineering)

วิศวกรรมการทาง คือ การนำหลักการของการสำรวจเส้นทาง (Route surveying) การออกแบบทางเรขาคณิตงานทาง (Geometric design of highway) การออกแบบแนวเส้นทาง การออกแบบผิวทาง (Pavement design) การออกแบบการระบายน้ำ (Drainage design) และการออกแบบภูมิทัศน์ของถนน (Highway landscape) มาประยุกต์ในการออกแบบถนนให้มีความถูกต้องตามหลักวิศวกรรม มีความปลอดภัยในการสัญจร และมีความสวยงามร่มรื่น

สาขาที่เกี่ยวข้องกับการขนส่งมีมากมาย ไม่ว่าจะเป็น

  • การวางแผนการขนส่ง (Transportation planning)
  • นโยบายด้านการขนส่ง (Transportation policies)
  • วิศวกรรมจราจร (Traffic engineering)
  • เศรษฐศาสตร์ขนส่ง (Transport economy)
  • การศึกษาพฤติกรรมการเดินทาง (Travel behavior study)
  • จิตวิทยาการขนส่ง (Transport psychology)
  • ฯลฯ

ยังมีรายละเอียดเกี่ยวกับการขนส่งที่ยังไม่ได้กล่าวถึงอีกมากในบทนำนี้ อย่างไรก็ดี เนื้อหาโดยย่อนี้น่าจะทำให้ผู้อ่านทราบถึงการทำงานด้านการขนส่งและวิศวกรรมขนส่งได้บ้างไม่มากก็น้อย







Copyright © 2010 All Rights Reserved.